Nước mắm là gì? Phân loại, lợi ích và quy trình sản xuất

Nước mắm là một loại nước màu nâu đậm được sản xuất từ cá hoặc tôm đã qua quá trình lên men. Đây là một trong những thành phần quan trọng trong ẩm thực Việt Nam và nhiều nền văn hóa khác trên thế giới. Nước mắm không chỉ là một gia vị thường dùng trong nấu ăn mà còn mang đến hương vị đặc trưng và sự cân bằng gia vị cho các món ăn.

Nước mắm là gì?

Nước mắm là một loại gia vị được sản xuất từ cá hoặc tôm tươi đã qua quá trình lên men. Quá trình lên men giúp cá hoặc tôm phân hủy thành những thành phần như axit amin, peptit và chất béo, tạo nên hương vị và màu sắc đặc trưng của nước mắm.

Nước mắm là một nguyên liệu quan trọng trong ẩm thực Việt Nam và nhiều quốc gia Châu Á khác. Nó được sử dụng để nêm nếm, gia vị và tăng cường hương vị cho các món ăn, từ món canh đến các món nướng. Nước mắm có thể có hương vị mặn, ngọt hoặc cay tùy thuộc vào quá trình sản xuất và thành phần nguyên liệu sử dụng.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 1 | Thuận Phát Technical

Phân loại nước mắm phổ biến

  • Nước mắm truyền thống: Đây là loại nước mắm được sản xuất theo phương pháp truyền thống, sử dụng cá hoặc tôm tươi làm nguyên liệu chính. Nước mắm truyền thống có mùi thơm đặc trưng và hương vị mặn đậm. Đây là loại nước mắm phổ biến nhất và được sử dụng rộng rãi trong ẩm thực Việt Nam.
  • Nước mắm nguyên chất: Được sản xuất từ cá hoặc tôm tươi mà không có sự pha trộn với các thành phần khác. Nước mắm nguyên chất thường có chất lượng cao và hương vị tinh khiết.
  • Nước mắm pha sẵn: Là loại nước mắm được pha chế sẵn từ nước mắm nguyên chất và các thành phần khác như đường, chanh, tỏi, ớt… Loại nước mắm này thường được sử dụng để làm nhanh các món ăn hoặc làm gia vị cho nước sốt.
  • Nước mắm công nghiệp: Đây là loại nước mắm được sản xuất công nghiệp và có quy trình sản xuất đạt chuẩn. Nước mắm công nghiệp thường có mức độ mặn và hương vị ổn định, phù hợp cho việc sử dụng trong quy mô lớn.
  • Nước mắm chay: Được sản xuất từ các nguyên liệu không có thành phần động vật như rau, nấm hay rong biển. Nước mắm chay thường được sử dụng trong ẩm thực chay hoặc cho những người ăn chay.
  • Nước mắm tự nhiên hữu cơ: Là loại nước mắm được sản xuất từ nguyên liệu hữu cơ không sử dụng hóa chất hay chất bảo quản. Nước mắm tự nhiên hữu cơ thường có chất lượng cao và được ưa chuộng bởi những người ưa thích ăn uống tự nhiên và sạch.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 2 | Thuận Phát Technical

Lợi của nước mắm với đời sống

  • Tăng cường hương vị món ăn: Nước mắm là một thành phần quan trọng trong ẩm thực Việt Nam vì khả năng tăng cường hương vị và làm giàu độ mặn cho các món ăn. Hương vị đặc trưng của nước mắm giúp làm nổi bật và cân bằng các hương vị khác nhau trong một món ăn.
  • Gia tăng giá trị dinh dưỡng: Nước mắm được sản xuất từ cá hoặc tôm tươi, qua quá trình lên men tự nhiên. Trong quá trình này, các chất dinh dưỡng trong nguyên liệu ban đầu được phân hủy thành các axit amin và peptit, là những chất cung cấp protein quan trọng cho cơ thể.
  • Hỗ trợ tiêu hóa: Một số axit amin có trong nước mắm có khả năng kích thích tiêu hóa và cải thiện quá trình trao đổi chất trong cơ thể. Việc sử dụng nước mắm một cách hợp lý trong chế biến thực phẩm có thể giúp cân bằng tiêu hóa và hấp thụ chất dinh dưỡng tốt hơn.
  • Cung cấp vi khoáng: Nước mắm chứa một số vi khoáng như kali, natri, canxi và magie. Những vi khoáng này là những chất cần thiết cho sự phát triển và hoạt động của cơ thể. Tuy nhiên, việc sử dụng nước mắm cần được kiểm soát để tránh tiêu thụ quá mức các chất natri.
  • Thúc đẩy tiết chất: Một số loại nước mắm có chứa các chất kích thích như axit glutamic. Những chất này có khả năng kích thích tiết chất tự nhiên trong cơ thể, giúp cân bằng hệ thần kinh và tạo ra cảm giác hưng phấn.
  • Đáp ứng khẩu vị: Với hương vị đặc trưng, nước mắm có thể làm hài lòng khẩu vị khó tính. Việc sử dụng nước mắm một cách hợp lý trong chế biến thực phẩm có thể giúp mang lại sự ngon miệng và hấp dẫn cho các món ăn.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 3 | Thuận Phát Technical

Quy trình sản xuất nước mắm công nghiệp chi tiết

Lựa chọn nguyên liệu

Đầu tiên, quy trình sản xuất nước mắm bắt đầu bằng việc lựa chọn nguyên liệu chính là cá hoặc tôm tươi. Loại cá hoặc tôm này phải được thu hái từ biển hoặc nuôi trồng trong môi trường sạch và không có ô nhiễm. Việc lựa chọn nguyên liệu tươi ngon là một yếu tố quan trọng để đảm bảo chất lượng của nước mắm cuối cùng.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 4 | Thuận Phát Technical

Chế biến nguyên liệu

Sau khi lựa chọn nguyên liệu, nguyên liệu được chế biến để loại bỏ các bộ phận không cần thiết như đầu, đuôi và các bộ phận khác. Nguyên liệu sau đó được rửa sạch để loại bỏ bất kỳ tạp chất nào có thể tồn tại trên bề mặt.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 5 | Thuận Phát Technical

Lên men

Quá trình lên men là bước quan trọng để tạo ra hương vị đặc trưng của nước mắm. Nguyên liệu chế biến được đặt trong các thùng gỗ, thùng nhựa hoặc thùng thép không gỉ cùng với muối và nước. Hỗn hợp này được lên men trong một thời gian nhất định, từ vài tháng đến một năm, để cho các chất phân huỷ tạo nên hương vị và màu sắc của nước mắm.

Trong quá trình lên men, các enzym tự nhiên trong cá hoặc tôm phân hủy protein thành các axit amin và peptit, tạo nên hương vị mặn đặc trưng. Quá trình này cũng tạo ra một số chất khác như amin và chất béo, đóng vai trò quan trọng trong hương vị và màu sắc của nước mắm.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 6 | Thuận Phát Technical

Chưng cất và lọc

Sau quá trình lên men, nước mắm được chưng cất và lọc để loại bỏ các cặn bã và tạp chất có thể tồn tại trong quá trình lên men. Quá trình này giúp tạo ra một nước mắm trong suốt và trong suốt, tăng cường hương vị và chất lượng của sản phẩm cuối cùng.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 7 | Thuận Phát Technical

Đóng chai và bảo quản

Cuối cùng, nước mắm được đóng chai và bảo quản để giữ cho sản phẩm tươi ngon và bền vững. Chai nước mắm thường được làm từ thủy tinh hoặc nhựa, đảm bảo việc bảo quản và vận chuyển an toàn. Nước mắm nên được lưu trữ ở nơi khô ráo và thoáng mát để tránh bị nhiễm khuẩn hoặc hỏng hóc.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 8 | Thuận Phát Technical

Những máy móc cần thiết để sản xuất nước mắm công nghiệp

Trong quy trình sản xuất nước mắm công nghiệp, có một số máy móc quan trọng giúp tăng năng suất và đảm bảo chất lượng sản phẩm. Dưới đây là những máy móc cần thiết trong quá trình sản xuất nước mắm công nghiệp:

  • Máy tách cá/tôm: Đây là máy được sử dụng để tách phần thịt của cá hoặc tôm từ xương, vây và các phần khác. Máy này giúp tiết kiệm thời gian và công sức trong quá trình chuẩn bị nguyên liệu.
  • Máy xay cá/tôm: Máy xay cá hoặc tôm được sử dụng để nghiền nguyên liệu thành dạng bột nhằm tạo ra hỗn hợp đồng nhất cho quá trình lên men.
  • Thùng lên men: Đây là thiết bị lưu trữ và ủ nguyên liệu với sự hỗ trợ của nhiệt độ và áp suất điều chỉnh. Quá trình lên men giúp cung cấp môi trường phù hợp để các enzym tự nhiên trong nguyên liệu phân hủy protein và tạo ra hương vị đặc trưng của nước mắm.
  • Máy lọc: Sau quá trình lên men, nước mắm được lọc để tách bỏ các cặn bã và tạp chất. Máy lọc giúp đảm bảo nước mắm có độ trong suốt và sạch sẽ.
  • Máy ủ lần 2: Sau khi qua quá trình lọc, nước mắm được ủ lần 2 để làm tăng độ ngon và thêm hương vị. Máy ủ lần 2 đảm bảo rằng nước mắm có hương vị đậm đà và tinh khiết.
  • Máy chiết rót: Máy chiết rót là một trong những máy móc quan trọng trong quy trình sản xuất nước mắm công nghiệp. Máy chiết rót nước mắm này được sử dụng để tự động đổ nước mắm từ thùng lên men vào chai hoặc hũ, đảm bảo quá trình đóng chai được thực hiện nhanh chóng và hiệu quả.
  • Máy đóng chai và đóng gói: Sau khi nước mắm đã hoàn thành quá trình chế biến, ủ và chiết rót vào chai, nó được đóng nắp và đóng gói để bảo quản và vận chuyển. Máy đóng gói tự động giúp tiết kiệm thời gian và đảm bảo đóng gói chặt chẽ.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 9 | Thuận Phát Technical

Các tiêu chuẩn sản xuất nước mắm công nghiệp

  • Tiêu chuẩn về nguyên liệu: Để sản xuất nước mắm công nghiệp chất lượng, nguyên liệu sử dụng phải đạt các tiêu chuẩn về chất lượng và an toàn. Các nguyên liệu như cá, tôm, muối và nước phải được lựa chọn kỹ càng và tuân thủ các quy định về an toàn thực phẩm.
  • Tiêu chuẩn về quy trình sản xuất: Quy trình sản xuất nước mắm công nghiệp cần tuân thủ các tiêu chuẩn quy định về vệ sinh, an toàn lao động và bảo vệ môi trường. Đảm bảo sự sạch sẽ, khép kín và tuân thủ các quy định giúp đảm bảo sản phẩm không bị nhiễm vi khuẩn hay chất ô nhiễm.
  • Tiêu chuẩn về quá trình lên men: Quá trình lên men là bước quan trọng để tạo ra hương vị đặc trưng của nước mắm. Đảm bảo quá trình lên men diễn ra trong môi trường kiểm soát, với nhiệt độ, áp suất và thời gian phù hợp, đảm bảo sự phân hủy protein và tạo ra hương vị tốt nhất.
  • Tiêu chuẩn về quá trình lọc: Quá trình lọc nước mắm nhằm loại bỏ cặn bã và tạp chất để sản phẩm có độ trong suốt và sạch sẽ. Các máy lọc phải tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật về kích thước lỗ lọc, hiệu suất lọc và độ tinh khiết của sản phẩm.
  • Tiêu chuẩn về bảo quản và đóng gói: Sau khi sản xuất, nước mắm phải được bảo quản và đóng gói một cách đúng quy trình. Chai, hũ và bao bì phải tuân thủ các tiêu chuẩn về vệ sinh, an toàn và bảo quản. Quá trình đóng gói cần đảm bảo sản phẩm không bị ôxy hóa, tiếp xúc với ánh sáng mặt trời hay môi trường ngoại vi.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 10 | Thuận Phát Technical

Sự khác biệt giữa nước mắm công nghiệp và nước mắm truyền thống

  • Quy trình sản xuất: Nước mắm công nghiệp thường được sản xuất trên quy mô lớn, sử dụng các máy móc và công nghệ hiện đại. Quá trình sản xuất thường được tự động hóa, từ việc lên men đến quá trình lọc và đóng gói. Trong khi đó, nước mắm truyền thống thường được sản xuất theo phương pháp truyền thống, thủ công, và tuân thủ quy trình sản xuất từ đời cha ông.
  • Nguyên liệu: Nước mắm công nghiệp thường sử dụng nguyên liệu chủ yếu là cá, tôm và muối công nghiệp. Các nguyên liệu này thường được xử lý và chế biến theo quy trình công nghiệp. Trong khi đó, nước mắm truyền thống sử dụng nguyên liệu tự nhiên, như cá tươi và muối biển, không qua xử lý công nghiệp, giúp tạo ra hương vị tự nhiên và đậm đà.
  • Thành phần: Nước mắm công nghiệp thường có thành phần được điều chỉnh để đạt được hương vị và màu sắc nhất định. Các phụ gia và chất bảo quản có thể được sử dụng để kéo dài tuổi thọ và cải thiện hương vị. Trong khi đó, nước mắm truyền thống có thành phần tự nhiên và đơn giản hơn, thường chỉ gồm cá, tôm, muối và nước.
  • Hương vị: Nước mắm công nghiệp có hương vị đồng nhất và ổn định, được điều chỉnh để đáp ứng sở thích của đa số người tiêu dùng. Trong khi đó, nước mắm truyền thống có hương vị đa dạng và đậm đà hơn, do quá trình sản xuất tự nhiên và sử dụng nguyên liệu tự nhiên.
  • Giá cả: Nước mắm công nghiệp thường có giá cả thấp hơn so với nước mắm truyền thống, do quy mô sản xuất lớn và sử dụng các nguyên liệu công nghiệp. Trong khi đó, nước mắm truyền thống thường có giá cao hơn do quy trình sản xuất thủ công và sử dụng nguyên liệu tự nhiên.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 11 | Thuận Phát Technical

Một số hãng nước mắm ngon hiện nay

Hãng nước mắm Phú Quốc

Được biết đến với chất lượng nước mắm tuyệt vời, hãng nước mắm Phú Quốc đã trở thành một trong những thương hiệu nổi tiếng và đáng tin cậy. Sản phẩm của hãng được sản xuất từ nguyên liệu tự nhiên và qua quy trình sản xuất công nghệ cao, đảm bảo hương vị đặc trưng và chất lượng cao.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 12 | Thuận Phát Technical

Hãng nước mắm Nam Ngư

Với quy trình sản xuất nước mắm truyền thống từ lâu đời, hãng nước mắm Nam Ngư đã xây dựng được niềm tin từ người tiêu dùng. Sản phẩm của hãng có hương vị đậm đà, độ tinh khiết cao và không chứa chất bảo quản độc hại.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 13 | Thuận Phát Technical

Hãng nước mắm Phan Thiết

Được sản xuất tại vùng đất nổi tiếng với nước mắm truyền thống, hãng nước mắm Phan Thiết đã được khách hàng đánh giá cao về chất lượng và độ tươi ngon. Sản phẩm của hãng được sản xuất từ nguyên liệu tự nhiên và qua quy trình kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 14 | Thuận Phát Technical

Hãng nước mắm Chinsu

Chinsu sản xuất và cung cấp nhiều loại nước mắm khác nhau, đáp ứng nhu cầu và sở thích của người tiêu dùng. Các sản phẩm nước mắm Chinsu có hương vị đậm đà, thơm ngon và mang lại một lớp mặn đặc trưng cho các món ăn.

nuoc mam la gi phan loai loi ich quy trinh san xuat 15 | Thuận Phát Technical

Kết luận

Trên đây là những thông tin về nước mắm và quy trình sản xuất chi tiết. Nước mắm là một loại gia vị quan trọng trong ẩm thực Việt Nam và nhiều quốc gia khác trên thế giới. Quy trình sản xuất nước mắm công nghiệp đã mang lại sự tiện lợi và đa dạng hơn cho người tiêu dùng.

Hy vọng rằng bài viết này đã giúp bạn hiểu rõ hơn về nước mắm và quy trình sản xuất. Đồng thời, nó cũng giúp bạn có thêm thông tin để lựa chọn loại nước mắm phù hợp với nhu cầu và sở thích của mình.

Bài viết liên quan
top 10 lỗi thường gặp khi sử dụng máy chiết rót thủ công
Máy chiết rót thủ công đóng vai trò quan trọng trong quá trình sản xuất…
robot xep bao tu dong | Thuận Phát Technical
Robot xếp bao là một trong những công nghệ mới nhất trong lĩnh vực đóng…
Kinh nghiệm mua máy chiết rót
Máy chiết rót là một loại máy quan trọng trong công việc sản xuất &…
Chat Zalo
Gọi điện ngay